Son dakika… Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İstanbul’da yıllık kıymetlendirme toplantısında konuşuyor.

“İSRAİL’İN EN SON EMELİ FİLİSTİNLİLERİ GAZZE’DEN ÇIKARMAK”

Bakan Fidan, Gazze’nin yeniden imar edilmesi ve Filistinlilerin kendi devletlerinin çatısı altında barış ve huzur içinde yaşayabilmeleri hedefiyle çalışmaya devam edeceklerini belirtti. İsrail’in en son gayesinin Filistinlileri Gazze’den çıkarmak olduğunu tabir eden Fidan, milletlerarası toplumun ve bölge ülkelerinin baskısıyla bu noktanın aşıldığını, fakat İsrail Başbakanı Netanyahu hükümetinin barış planını uygulamaya çok istekli olmadığını bildiklerini söyledi.

RUSYA UKRAYNA SAVAŞI VE 2026 HEDEFİ

Rusya-Ukrayna savaşının Avrupa’nın güvenlik mimarisini ve kimliğini sorgulattığını belirten Fidan, 2026 yılında savaşın sona erdirilmesi konusundaki çabaların, ülkü tahlil ile gerçekçi tahlil ortasındaki farkı kapatmaya odaklanacağını söz etti. Fidan, Avrupa güvenlik mimarisi tartışmalarının uzun yıllar ana gündem unsurlarından biri olacağını öngördüklerini lisana getirdi.

SURİYE’DEKİ DÖNÜŞÜM VE SDG SORUNU

Suriye’nin içinden geçtiği büyük dönüşümün ve memleketler arası topluma entegrasyonunun 2025 yılının olumlu gelişmelerinden biri olduğunu vurgulayan Fidan, bölge ülkeleri, Avrupa devletleri ve ABD’nin ortaya koyduğu yapan iradenin devam etmesini temenni etti. Fidan, SDG sıkıntısının ise Türkiye ve bölge için sorun olmaya devam ettiğini belirterek, “İnşallah bu yıl bu sorun da çözülür” dedi. Fidan açıklamalarının devamında “SDG problemi ise takip ettiğiniz üzere yeniden Suriye, Türkiye ve bölgemizin geri kalanı için bir sorun olmaya devam ediyor. İnşallah bu yıl bu sorun da çözülür. Türkiye olarak bu konudaki kararlı ve net siyasetimizi 2026 yılında da sürdüreceğiz.” şeklinde konuştu.

İRAN UYARISI: BÖLGENİN KALDIRMA KAPASİTESİNİN ÇOK ÜSTÜNDE OLUR

Soru-cevap kısmında gazeteci Sevil Nuriyeva’nın ABD’nin İran’a yönelik muhtemel operasyonu ve bölgedeki tansiyon hakkındaki sorusunu yanıtlayan Bakan Fidan, İran ile ilgili gelişmeleri yakından takip ettiklerini belirtti. Bölgesel istikrarın öncelikleri olduğunu veİran’a askeri bir müdahaleye karşı olduklarını vurgulayan Fidan, şu ikazlarda bulundu:

“İran’da olacak geniş çaplı bir istikrarsızlık, bölgenin kaldırma kapasitesinin çok üstünde olur. Bizim önceliğimiz hiçbir formda güç kullanımına yol açacak bir duruma gelmemek. Meselelerin diyalogla çözülmesini istiyoruz. İnşallah Amerika ile İran kendi ortasında bu mevzuyu çözerler.”

GAZZE PLANINDA İKİNCİ AŞAMA VE BARIŞ KURULU HAYATA GEÇİRİLİYOR

Gazeteci Özel Şendir’in Gazze planının ikinci etabı ve Barış Konseyi’nin oluşturulmasıyla ilgili sorusuna da cevap veren Fidan, ikinci kademeye geçildiğini doğruladı. Süreç hakkında bilgi veren Fidan, önceliğin Filistinli teknik komitenin Gazze’nin yönetimini alması olduğunu belirtti. Fidan, “Daha sonra Barış Kurulu ilan edilecek ve Barış Kurulu ismine gündelik icraatı yürütecek yönetim kurulu belirlenerek çalışmaya başlayacak. Önümüzdeki birkaç hafta içerisinde bunun organlarının hayata geçeceğini düşünüyoruz” tabirlerini kullandı.

GELECEK PERİYOT ZİRVELERİ

Türkiye’nin diplomatik kanalları açık tutmaya devam edeceğini belirten Fidan, önümüzdeki devirde Türkiye’nin NATO Doruğu, Türk Devletleri Teşkilatı Doruğu ve BM İklim Değişikliği Tepesi’ne konut sahipliği yapacağını duyurdu. Fidan, Türkiye’nin kriz anlarında tavsiyesi aranan ve orta buluculuğu talep edilen bir pozisyona geldiğini kelamlarına ekledi.

SDG OYUNU! “KANDİL’DEN ONAY ALMADAN BUNUN HAYATA GEÇMEYECEĞİNİ HERKES BİLİYOR”

Bakan Fidan, SDG’nin (Suriye Demokratik Güçleri) terör örgütü PKK’nın merkezi Kandil ile olan bağının Batılı muhataplar tarafından vakit zaman “yeni keşfedilmiş bir bilgi” gibi sunulmasına reaksiyon gösterdi. Bu durumun “iki artı iki dört eder” kadar net bir gerçeklik olduğunu vurgulayan Fidan, asıl sorunun Suriye Kürtlerinin otantik yapısının ötesinde, örgütün Suriye’deki uzantısı olan bir yapıyla karşı karşıya olunması olduğunu belirtti.

Fidan, “SDG ismine kim görüşmeye giderse gitsin, Kandil’den onay almadan bunun hayata geçmeyeceğini herkes biliyor. Bu işleri daima zora sokan bir konu. Bizim temennimiz, 10 Mart mutabakatının uygulanarak ülkede istikrarın sağlanmasıdır” tabirlerini kullandı.

HALEP VE FIRATIN BATISINDAKİ HAREKETLİLİK: “TÜRKİYE GÜVENLİĞİ İÇİN GEREKEN ADIMLARI ATMAKTAN ÇEKİNMEYECEK”

Halep ve Fırat’ın batısında terör örgütü ögelerinin tahkimat teşebbüslerine ait soruyu yanıtlayan Fidan, Türkiye’nin bu husustaki tutumunun ve geçmişteki operasyonlarının (Afrin, Resulayn) ortada olduğunu hatırlattı. Bölgedeki yasa dışı yapıların tahkimat döngüsüne dikkat çeken Fidan, “Gidiyoruz, diyoruz ki burada duruşunuz yasa dışı. Direniyorlar, sonra güç kullanılıyor, geri adım atıyorlar. Bu şablondan çıkılması lazım” dedi.

Fidan, 2024 yılı sonrasında işgal edilen yerlerin âlâ niyet göstergesi olarak boşaltılması ve ögelerin doğuya çekilmesi gerektiğini belirterek, aksi takdirde Türkiye’nin güvenliği için gereken adımları atmaktan çekinmeyeceği bildirisini verdi. Diplomasi ve diyaloğun vakit kazanma aracı olarak kullanılmaması gerektiğini vurgulayan Fidan, “Diyalog içindeymiş üzere gözüküp dünyaya bu türlü bir imaj verip vakit kazanmak gerçeklikle bağdaşmaz” değerlendirmesinde bulundu.

SURİYE İÇİN ALTIN ORAN: ANAYASAL VATANDAŞLIK

Suriye’deki farklı etnik ve inanç kümelerinin sisteme entegrasyonu ve anayasal hakları konusundaki sorusunu da cevaplayan Fidan, tahlil için “altın oran” tanımını yaptı. Suriye rejiminin azınlıkları dışlamaması gerektiğini belirten Fidan, çağdaş vakitlerin formülünün anayasal vatandaşlık olduğunu söyledi.

Fidan, Suriye’nin geleceği için ayrılıkçı yapılar yerine bütünleştirici bir model önererek şunları kaydetti:

“İnsanlar kendi kimliklerini, kültürlerini, inançlarını yaşarken tıpkı vakitte bir bayrağın altında o ülkenin vatandaşı olmalı ve ülkenin bütün menfaatinden, gücünden, refahından yararlanmalı. Lakin inanç kümelerinin yahut etnik azınlıkların idareye dahil olmasıyla, kendilerini farklı bir küme olarak belirleyip siyasal bir entiteye (varlığa) dönüşmesi iki farklı şeydir. Etnik kökene nazaran adacıklar oluşturmak, ülkeyi siyasal entitelere bölmek bölünmeye davetiye çıkarmaktır. Bizim istediğimiz, Suriye’de istikrarın sağlanması ve Suriyeli Kürtlerin de refah içinde olmasıdır.”

MUHTEMEL RUSYA-UKRAYNA BARIŞINDA 3 TEMEL HUSUS

Ukrayna’daki savaşın sona ermesi durumunda ortaya çıkacak tablonun yalnızca Rusya ile Ukrayna ortasında değil, Rusya ile Avrupa ortasında bir barış olacağını belirten Fidan, ABD’deki idare değişikliğine dikkat çekti. Trump’ın iktidara gelmesiyle ABD’nin Rusya-Ukrayna savaşındaki öncü rolünü değiştirip nötr bir duruma geçmesinin, Avrupa güvenliği açısından tarihi bir sorumluluk değişimi yarattığını söz etti.

Olası bir barış mutabakatı durumunda üç temel konunun öne çıkacağını belirten Fidan, bunları şöyle sıraladı:

1. Muahedenin takibi ve doğrulanmasının nasıl yapılacağı.
2. Ukrayna’nın caydırıcılık gücünün nasıl devam edeceği.
3. Bir ihlal durumunda hangi önlemlerin alınacağı.

“KARADENİZ’DE KOMUTA TÜRKİYE’DE OLACAK”

Barış muahedesi sonrası askeri ögelerin yapılanmasına değinen Bakan Fidan, Karadeniz’in güvenliği konusunda net konuştu. Ukrayna’nın deniz alanı olarak yalnızca Karadeniz’e kıyısı olduğunu hatırlatan Fidan, NATO üyesi olarak Türkiye’nin bölgedeki rolüne vurgu yaptı.

Fidan, “Deniz gücünün komutasını, Cumhurbaşkanımızın da müzakere talimatıyla öteden beri biz almak istiyorduk. Şimdiki planlamalarla bu sorumluluk bize verilmiş durumda. Burada istekli olan başka ülkelerle bir arada biz bu sorumluluğu alacağız” tabirlerini kullandı.

“İNŞALLAH BU SENE CAATSA’NIN KALKTIĞINA ŞAHİT OLURUZ”

ABD ile yürütülen F-35 görüşmelerine de değinen Fidan, hususun yalnızca uçak alımı değil, CAATSA yaptırımlarının genel olarak kaldırılması olduğunu vurguladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Başkanı Trump arasında Eylül ayında yapılan görüşmede bu sorunun çözülmesi tarafında bir irade oluştuğunu belirten Fidan, “Bu iradenin hayata geçmesindeki teknik zorlukların ve sorunların ortadan kaldırılması için çalışıyoruz. İrade burada mevcut, inşallah bu sene CAATSA’nın kalktığına şahit oluruz” dedi.

“ÜLKEYE YABANCI GİRİŞİ ARTIK AVRUPA’DA SİYASETİN BİR NUMARALI SORUNU HALİNE GELDİ”

Türk vatandaşlarının Avrupa ülkelerinden vize alırken yaşadığı zorlukları iki ana başlıkta pahalandıran Fidan, idari problemlerin yanı sıra sıkıntının siyasi boyutuna dikkat çekti. Avrupa Birliği’nin vize siyasetini giderek merkezileştirdiğini belirten Fidan, asıl sorunun Avrupa’da yükselen çok sağ ve göçmen aykırılığı olduğunu söyledi.

Fidan, Avrupa siyasetinde göçmen konusunun bir numaralı sorun haline geldiğini belirterek şu ikazda bulundu: “Benim kaygım, ülkeye yabancı girişi artık Avrupa’da siyasetin bir numaralı sorunu haline gelmiştir. Artık dışarıdan göç almanın değil, içeride bulunanı tekrar göndermenin siyaset gereci yapılacağı bir noktaya Avrupa evrilebilir. Remigration (tersine göç) dedikleri kavramı artık ağır ağır gündeme getiriyorlar.”

“VİZE SERBESTİSİ İÇİN DAHA SİSTEMLİ ÇALIŞMA YÜRÜTECEĞİZ”

Vize meselesinin esaslı tahlilinin Vize Serbestisi Mutabakatı’nın yürürlüğe girmesi olduğunu belirten Fidan, bu yıl bu hususta daha sistemli bir çalışma yürüteceklerini kelamlarına ekledi.

DEPREM BÖLGESİNDE BOŞA ÇIKAN 220 BİN KONTEYNER GAZZE’YE GÖNDERİLEBİLİR Mİ?

TV100 Ankara Temsilcisi Hacı Yakışıklı’nın, zelzele bölgesinde boşa çıkan yaklaşık 220 bin konteynerin kış kurallarının ağırlaştığı Gazze’ye gönderilip gönderilemeyeceğine ait sorusunu yanıtlayan Bakan Fidan, işgalci İsrail’in engellemelerine dikkat çekti.

Gazze’deki insani durumun öncelikli gündem hususları olduğunu belirten Fidan, konteyner konusunu uyum toplantılarında gündeme getirdiklerini fakat İsrail’in katı bir tavır sergilediğini tabir etti.

Bakan Fidan, İsrail’in tutumunu şu sözlerle açıkladı:

“İsrailliler uzun vakittir içeriye giren insani yardım materyallerinde, içinde metal olan ögeleri hiçbir vakit için kabul etmek istemediler. Tıbbi gereçlerde bile. Zira bunları çift kullanımlı gereç olarak görüyorlar. Oradaki direnişçilerin, işgale karşı direnenlerin bundan silah yapacağını daima öne sürdükleri için burada ortaya koydukları bir tutum var”

İşgal güçlerinin tesirini azaltmak için Birleşmiş Milletler kurumlarının devreye girmesiyle direncin azalacağını umduklarını belirten Fidan, konteynerlerin metal olması nedeniyle içeri alınmasında sorunlar yaşandığını, bu sorunu aşmak için Türkiye’nin bölgeye çadır gönderdiğini belirtti.

SUUDİ ARABİSTAN, MISIR VE PAKİSTAN’LA GÜVENLİK İTTİFAKI OLUR MU?

Toplantıda kelam alan bir öteki gazetecinin, Suudi Arabistan ve Mısır üzere bölge ülkeleriyle Türkiye ortasında bir güvenlik ittifakı yahut paktı kurulup kurulmayacağına dair sorusunu da yanıtlayan Fidan bölgedeki kronik meselelerin başında bölge ülkelerinin birbirine güvenmemesinin geldiğini vurguladı.

Bakan Fidan, çözüm önerisi olarak şunları kaydetti:

“Bölge ülkelerinin hepsi artık bir ortaya gelerek, güvenlik konusunda bir iş birliği platformunun oluşturulması gerekiyor. Bu dışarısı için değil. Bölge ülkeleri birbirlerinin güvenliğine bir taahhütte bulunmaları gerekiyor. Bölge ülkelerinin hepsi birbirinden emin olduktan sonra sorunun yüzde 80’i aslında çözülmüş oluyor”

Henüz imzalanmış bir mutabakat olmadığını lakin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın vizyonunun kapsayıcı, daha geniş, dayanışma ve istikrar üreten bir platform olduğunu belirten Fidan, bu mevzudaki görüşmelerin sürdüğünü söz etti.

 

Haber7