Nisan ayı jeopolitik risklerden ötürü global piyasalarda çift istikametli oynaklığın hakim olduğu bir devir olarak öne çıktı.

Buna rağmen, yurt içi hisse piyasaları, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik tansiyonların yarattığı baskıya karşın, nisan ayında rekor tazeledi.

Nisan ayında, Borsa İstanbul’da en büyük ve likiditesi yüksek şirketleri barındıran BIST 30 endeksi 16.601,12 puanla, BIST 100 endeksi de 14.442,56 puanla tüm vakitlerin en yüksek aylık kapanışını gerçekleştirirken, görülen en yüksek düzey rekorunu BIST 30 endeksi 16.822,46 puana, BIST 100 endeksi de 14.621,97 puana çıkardı.

Söz konusu periyotta, BIST 30 endeksi yüzde 14,35, BIST 100 endeksi de yüzde 12,91 artarak dünya genelinde en fazla kıymet kazanan borsa endeksleri ortasında birinci 10’a girdi.

İki endeksin dolar bazındaki yararları da dikkati çekti. Geçen ay BIST 30 endeksi yatırımcısına dolar bazında yüzde 12,46, BIST 100 Endeksi yüzde 11,05 kazandırdı.

JEOPOLİTİK OLAYLAR MASAYA TAŞINDI

ABD/İsrail-İran savaşına ait gündem sıcaklığını müdafaasına rağmen bundan sonraki süreçte jeopolitik risklere daha sonlu reaksiyonlar verileceğine ait beklentiler, global piyasalarda olduğu üzere yurt içi piyasalarda da risk iştahını destekledi.

Jeopolitik olayların büyük ölçüde alandan masaya taşınmasının da olumlu tesirleri görülürken, kar satışlarının hudutlu kalmasına neden oldu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Pakistan’ın da talebi üzerine İran’dan somut bir teklif gelene kadar ateşkesi uzatma kararı İsrail-Lübnan cephesinden gelen ateşkes açıklamaları risk iştahını güçlendirirken, global risk iştahındaki toparlanmanın tesiriyle yurt içi piyasalarda üst istikametli bir eğilim görüldü.

ABD-İran sınırında artan diplomatik temaslar ve barış ihtimalinin güçlenmesi, piyasalarda risk algısını desteklerken BIST 100 endeksi TL bazında tarihi doruklarını test etti.

Piyasaların her olumlu gelişmeyi fiyatlama dileği risk iştahının tekrar canlanmasına katkı verdi.

Tarafların kalıcı barışı tesis etmek için hafta sonu bir ortaya gelmesinden evvel piyasalarda optimist bir tablo öne çıktı. İktisat idaresinin savaşın tesirlerini engellemek üzere aldığı tedbirlerin yanı sıra esnek ve proaktif yaklaşımın benimseneceğine yönelik bildiriler da Türkiye’nin bölgedeki güçlü duruşunu pekiştirdi.

Bu süreçte, petrol fiyatlarındaki sert yükselişler ve dolardaki güçlenme global çapta enflasyon endişelerini artırmasına rağmen, güçlü rezerv idaresi ve muhtemel döviz risklerini sınırlayan ataklar TL varlıklara yönelik talebin zayıflamasının önüne geçti.

Teknik olarak BIST 100 endeksinin 13 bin puanın üzerine çıkması da endeksteki yükselişleri hızlandırırken, endeksin 13.400 düzeyinin üzerine geçmesi temkinli iyimserlikten daha bahadır bir iyimserliğe yanlışsız değişim sağlanmasına neden oldu.

YURT DIŞI YERLEŞİKLER ALIMA GEÇTİ

Türkiye’nin bulunduğu coğrafyada inanç veren duruşu, yabancı yatırımcıların Türk lirası varlıklara talebini artırırken, ülkenin borçlanma maliyetleri de geriledi. Türkiye’nin 5 yıllık kredi risk primi (CDS), geçen ay 230 baz puana kadar inmesinin akabinde ayı 249 baz puanda tamamladı.

Yurt dışında yerleşik bireyler geçen ay toplam 365 milyon dolarlık tahvil, 1 milyar 120 milyon dolarlık ise pay senedi alımı gerçekleştirdi. Yurt dışı yerleşiklerin pay senedi stoku 43 milyar 911,6 milyon dolar, DİBS stoku 15 milyar 443,9 milyon dolar olarak kaydedildi.

ASELSAN PİYASA KIYMETİYLE BORSADAKİ ÖNCÜ POZİSYONUNU SÜRDÜRDÜ

Bahsedilen gelişmelere ek olarak olumlu gelen şirket bilançoları da yurt içi piyasalardaki risk iştahını destekledi. Bu manada endeksteki yükü en yüksek şirket ASELSAN, nisan ayında yüzde 31,23 yükselirken, kelam konusu periyodu 1 trilyon 916 milyar 340 milyon lira piyasa bedeliyle tamamladı.

Türkiye’de savunma teknolojisinin gelişimi ve dönüşümünde öncü rol oynayan ASELSAN, Borsa İstanbul BIST 100 endeksinde en yüksek piyasa kıymetine sahip şirket pozisyonunda.

Son yıllarda dünya genelinde yatırımcı ilgisi, klasik üretim yapan sanayi şirketlerinden çok teknoloji geliştiren ve bunu yüksek katma pahalı eserlere dönüştürebilen şirketlere yöneldi.

Küresel borsalarda da büyüme potansiyeli en yüksek firmalar, teknoloji tabanlı şirketlerden oluşuyor. Savunma endüstrisinde de benzeri bir ayrışma yaşanıyor.

Sadece silah üreten ya da konvansiyonel savunma eserleri sunan şirketler değil savunma teknolojisini geliştiren şirketler yatırımcılar nezdinde kıymet kazandı.

ORTA DOĞU’DA TARAFLAR ORTASINDA SOMUT BİR MUAHEDE OLURSA BORSADA DAHA ÜST DÜZEYLER GÖRÜLEBİLİR

Spinn Danışmanlık Kurucu Ortağı ve ekonomist Hasret Derici Şengül, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, borsada ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle çok önemli bir dalgalanma yaşandığını belirtti.

Savaştan evvel borsanın üst gitme isteği olduğunu, değerlemelerin de buna işaret ettiğini söz eden Şengül, “Ayrıca Merkez Bankası’nın faiz indireceğine dair beklentiler de vardı. O yüzden de borsada üst gitme isteği çok ağırdı. Savaşla birlikte bu bu türlü sekteye uğradı diyelim yahut kesintiler yaşandı.” dedi.

Ancak borsanın ateşkes açıklamalarıyla bir arada fırsat bulduğu anda yükseliş isteğinin devam ettiğini lisana getiren Şengül, “Borsada, olumlu istikamette haberleri daha fazla fiyatlamaya çalışan bir eğilim gördük. Şayet ki önümüzdeki devirde somut bir mutabakat yerine yanlışsız bir hareket görürsek o vakit daha da üstleri bekleyebiliriz.” tabirlerini kullandı.

“PİYASALAR TEMELDE OPTİMİST SENARYOLARI FİYATLIYOR”

İstanbul Bilgi Üniversitesi İktisat Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erhan Aslanoğlu da genel olarak bakıldığında aslında Güney Kore, Tayvan, Brezilya Tayland üzere birçok borsanın da kötü bir performans göstermediğini, genelde gelişmekte olan ülkelerin borsalarının epey düzgün bir performans gösterdiğini belirtti.

“Burada ana bahis bir bütün dünyada milletlerarası kuruluşlardan gelen iddialarda öncü göstergelerde büyümede önemli bir dayanıklılık olduğunu gösteriyor.” tabirlerini kullanan Aslanoğlu, bilhassa askeri harcamalar başta olmak üzere yapılan harcamaların ve yapay zeka başta olmak üzere teknolojik gelişmelerin verimliliği artırmasının büyümenin ana temel kaynağını oluşturduğunu söyledi. Aslanoğlu münasebetiyle büyüme varsa satış ve karlılığın da var olduğu manasına geldiğini lisana getirdi.

Petrol fiyatlarının uzunca bir müddet yüksek seyretmesine karşın gerek farklı taraflardan arzın artırılabilmesi gerek talepteki kimi gerilemelerden ötürü 100-110 dolarların üzerine gitmekte de zorlandığını hatta biraz olumlu haberlerde geri dönüşün de olduğunu tabir eden Aslanoğlu, şunları kaydetti:

“Yani piyasalar temelde optimist senaryoları fiyatlıyor. Makro görünümde gerek büyüme gerek enflasyon açısından ki petrol 100-110 dolarlarda uzun mühlet kalmasına karşın de enflasyonda dünyada bir puanlık bir artış oldu. Çok olağandışı sıçramalar gözlenmiyor. Yani büyümenin devam ettiği, enflasyonun çok artmadığı ve merkez bankalarının faiz indiremediği lakin artırmadığı bir noktadayız üzere gözüküyor. Tüm bu faktörlere bağlı olarak temelde aslında borsaların görece düzgün performansının, bizim borsamızın da görece yeterli performansının ana nedeni bu olduğunu düşünüyoruz.”

Haber7